De agrarische sector kan na jaren van krimp weer ademhalen, dankzij de groeiende vraag naar zuivelproducten en vlees. Maar meer runderen, varkens en kippen betekent meer onbewerkte mest en daarmee co2 uitstoot. Ook de verbouw van veevoer zorgt voor verdere aantasting van het milieu. Strengere wetgeving en regulering vanuit de overheid dwingt boeren te zoeken naar een duurzame oplossing voor dit probleem.

Die oplossing is er nu dankzij het Alkmaarse bedrijf Sustenso. Zij hebben een proces ontwikkeld waarbij digestaat (vergiste mest) wordt verwerkt tot volwaardige meststof. Daarbij wordt CO2 verwijderd uit het biogas. Kortom, meer opbrengst en minder (of beter gezegd geen) afval. Sustenso’s unieke scheidingsproces is ontwikkeld door een team van ondernemers en wetenschappers met kennis van landbouw, wetenschap, business development en environmental technology. Al vier jaar is oprichter Hans van der Weide samen met zijn business partners bezig om deze innovatie te vermarkten. In 2017 zijn – mede dankzij NHN – grote stappen gezet en hun plannen concreet geworden.

Duurzame oplossing voor het mestprobleem

De maatschappelijke betekenis van deze innovatie is groot, vertelt Hans van der Weide. ,,In dierlijke mest zitten onder andere fosfaat en stikstof. En dat verontreinigt bodem, water en lucht. En er is de financiële betekenis, want boeren moeten betalen voor de afvoer van hun mest. Dus hoe minder mest er overblijft, hoe beter voor iedereen.’’ De innovatie van Sustenso is volledig gebaseerd op bestaande technologie. Hij bestaat uit twee componenten. ,,De eerste is het verwerken van digestaat en fixeren van CO2 uit biogas. Wij zetten de afvalstromen om in verhandelbare meststoffen en nutriënten. Het tweede element is het ontwerpen en installeren van een vergistingsinstallatie, die het biogas in grote hoeveelheden omwerkt.’’

De eerste biovergister komt op Agriport

De kennis die Sustenso opbouwt, wordt geïmplementeerd in nieuwe bedrijven. ,,We bedenken dingen en dat leidt tot een ontwerp, een installatie of een product zoals nutriënten en biogas. Daarna laten we het over aan marktpartijen. We willen niet gaan doen wat anderen beter kunnen. We willen ons puur richten op R&D.’’ Een van de bedrijven die is opgericht met Sustenso als aandeelhouder, komt op Agriport. ,,Daar worden op 2 hectare vier biovergisters neergezet voor de productie van groen gas en nutriënten en het fixeren van CO2. Eind 2019 moeten deze draaien. We willen 3,5 miljoen kuub groen gas produceren per jaar. Agriport is zeer geschikt als testlocatie. NHN heeft ons geïntroduceerd. De deur ging daardoor een stuk eenvoudiger open.’’

 

 

NHN kijkt kritisch mee

De contacten tussen Sustenso en NHN zijn nauw. Direct bij het begin in 2014 kwam het Ontwikkelingsbedrijf in beeld. ,,Ik kende John Spee via mijn netwerk. Vrij snel daarna kwam ook Bjorn Borgers erbij. NHN heeft ons de afgelopen vier jaar bij alle stappen ondersteund. In het begin hebben ze kritisch meegekeken met de opzet van ons bedrijfsplan. Ze hebben gevraagd aan PNO en KplusV hoe ons plan aantrekkelijker kon worden voor investeerders. NHN denkt mee over de financiering en mogelijke subsidies. Ook hebben ze ons in contact gebracht met potentiële partners zoals Ruud Paap van Energy Valley.’’ Elke twee weken heeft Hans contact met NHN. ,, Ik toets alles wat we doen. Ze geven suggesties; praat nog eens met die of daar. Ik ben dankbaar voor hun rol. Je denkt dat je alles weet, maar dat is niet zo.’’

Kantoor bij idea

NHN heeft er eveneens voor gezorgd dat Sustenso kantoorruimte heeft gekregen bij IDEA, de Incubator Duurzame Energie Alkmaar. IDEA brengt onderwijs, onderzoek, ondernemers en overheid met elkaar in verbinding. De Incubator zit op hetzelfde terrein als Hogeschool Inholland. ,,IDEA werkt nauw samen met de Hogeschool om techniekstudenten te koppelen aan innovatie en onderzoek. Zij hebben ons ook gekoppeld aan het R&D programma van InVesta, het Expertisecentrum voor groen gas. IDEA is zeer behulpzaam en staat altijd open voor overleg over de inhoud en stelt haar netwerk aan ons beschikbaar. Daarnaast ondersteunt IDEA in subsidieaanvragen. Dat is echt top. In deze omgeving kunnen we ons bedrijf groter maken. We willen ook graag aan de slag met ECN en UvA. We hebben de intentie om in 2019 met studenten een onderzoekstraject in te gaan op basis van de installatie die we bouwen op Agriport. En er moet een bezoekerscentrum komen waar we presentaties kunnen geven en laten zien wat we doen.’’

 

 

Hoe werkt een biovergister?

Allereerst wordt de mest vergist in de biovergister met behulp van bacteriën. Dat levert biogas en digestaat, een afvalstroom, op. Het biogas bestaat uit methaan en CO2, ongeveer in de verhouding 1:1. Om dit groene gas te kunnen gebruiken moeten methaan en CO2 gescheiden worden. Sustenso verrijkt het biogas met behulp van micro-organismen: deze binden de CO2 uit het gas onder invloed van zonlicht en zetten het om in biomassa. Dat kan weer teruggevoerd worden naar de biovergister waardoor de snelheid en efficiëntie van het vergistingsproces verbetert: afval wordt bruikbaar materiaal. Daarnaast vindt er mechanische scheiding plaats. Ook wordt kaliumnitraat en fosfaat uit het digestaat gewonnen, belangrijke componenten van kunstmest. Wat overblijft is schoon restwater dat gewoon mag worden geloosd.