Niemand kan er meer omheen: voor 2050 wil de Nederlandse overheid het energieverbruik in ons land volledig verduurzamen en de CO2-uitstoot tot nul reduceren. Om dat ambitieuze doel te bereiken zijn nieuwe, grootschalige ontwikkelingen nodig op het gebied van groen gas. InVesta in Alkmaar gaat de komende jaren daarin een grote rol spelen, vertelt directeur Peter Simões.

InVesta (Institute for Valorisation and Expertise in Themochemistry Alkmaar) helpt organisaties en bedrijven die met demonstratie-installaties praktijkonderzoek doen naar innovatieve, nog niet marktrijpe technologieën. Aanvankelijk ging dat louter om de voorbehandeling en vergassing van biomassa, maar het kenniscentrum gaat de scope de komende tijd uitbreiden, vertelt Simões. ,,We willen ons meer gaan focussen op duurzame gassen in het algemeen en allerlei producten die uit de vergassingstechnologie komen. Dus gaan we bijvoorbeeld ook waterstofprojecten faciliteren en onderzoek doen naar biobrandstoffen voor voer-, vaar- en vliegtuigen, biobased grondstoffen voor de chemie, of andere ideeën die nu nog in de kinderschoenen staan. Ons doel is de expertise die er in de regio is op dit gebied verder uit te bouwen en onderwijs en kennisinstellingen aan te laten haken. Iedereen met een goed idee mag bij ons aankloppen om dat te gaan onderzoeken.’’

Nieuwbouw Energy Innovation Park

InVesta is in 2015 opgericht door Taqa, ECN/TNO, New Energy Coalition, Hogeschool Inholland en Ontwikkelingsbedrijf NHN en wordt financieel ondersteund door de gemeente Alkmaar, provincie Noord-Holland en het ministerie van Economische Zaken en Klimaat. Het kenniscentrum ondersteunt onderzoekers en ondernemers met kennis, faciliteiten, het leggen van contacten en het zoeken van financiering. Om start-ups en bedrijven nog beter te kunnen faciliteren wordt op het Energy Innovation Park in de Boekelermeer in Alkmaar een testcentrum gebouwd. Het komt naast het terrein van Taqa te liggen. Een perfecte locatie vindt Simões. ,,Onderzoekers en ondernemers krijgen daar de beschikking over kantoor- en vergaderruimte, maar ook een laboratorium en technische faciliteiten. Op het terrein komt een volledige infrastructuur met leidingen voor een waterstofnetwerk, CO2-netwerk, warmtenet, etc. Onderzoekers en ondernemers krijgen daar de gelegenheid al hun ideeën te testen en te demonstreren. Het moet bovendien een soort campus worden, waar ook studenten van onderwijsinstellingen en universiteiten kunnen assisteren bij onderzoeken, zelf onderzoek kunnen doen en installaties kunnen bouwen. Het ontwerp voor dit centrum wordt nu uitgewerkt. Over circa twee jaar moet het er staan.’’

Duurzame gassen essentieel voor Klimaatakkoord

Dat InVesta zich focust op groen gas, klinkt vreemd in een tijd dat Nederland ‘van het gas af moet’. Bovendien ligt het gebruik van biomassa voor de opwekking van duurzame energie op dit moment in de media onder vuur. Simões wil dat verhaal graag nuanceren. ,,Met alleen wind- en zonne-energie kunnen de doelen uit het Klimaatakkoord nooit worden gehaald. Groene elektriciteit dekt ‘slechts’ 20% van onze energiebehoefte. Verreweg de grootste energievraag komt van onze industrie, die energie nodig heeft voor hoge temperatuur processen, transport over de weg, water en door de lucht. Voor deze sectoren is duurzame elektriciteit alleen niet toereikend. Men schat dat in 2050 duurzame stroom in maximaal de helft van de benodigde hoeveelheid energie kan voorzien. Dus de andere helft – en mogelijk meer – zal ergens anders vandaan moeten komen. Alleen al om die reden heb je duurzame gassen nodig, zoals geproduceerd uit biomassa en groene waterstof van windmolens op zee. Ik ben ervan overtuigd dat we alle duurzame energievormen moeten inzetten om de doelstelling van de overheid te halen.’’

Biomassa uit zeewier en bermgras

Simões benadrukt dat studies aantonen dat met biomassa op een goede, duurzame manier in 30% van de energievoorziening kan worden voorzien. ,,En daarbij ligt de nadruk op duurzaam. We mogen niet alle biomassa over één kam scheren. Biomassa zal met name moeten worden ingezet voor gebruikers die niet via andere duurzame energiebronnen zoals wind, zon en geothermie in hun behoefte kunnen worden voorzien. Het vergassen van biomassa speelt hierbij een sleutelrol. Biomassa wordt omgezet naar moleculen. Deze moleculen zijn de bouwstenen voor allerlei energieproducten zoals groen gas, biobrandstoffen en biobased grondstoffen voor de industrie. Biomassavergassing betekent simpelweg dat duurzame moleculen geproduceerd wordt door verhitting van materiaal dat oorspronkelijk organisch is. Dat kan dus ook groente zijn, of fruit- en tuinafval, olie en vet uit voeding, mest of gewassen zoals koolzaad en suikerriet. Er wordt bij ons heel veel onderzoek gedaan naar welke soorten biomassaresiduen we in de toekomst kunnen inzetten. Denk aan zeewier, rioolslib, bermgras en andere materialen die nog niet eerder zijn toegepast voor energievoorziening. Doel van ons programma is om innovatieve, technologische ontwikkelingen te versnellen die grootschalige commerciële productie van groen gas, biobrandstoffen en groene chemicaliën mogelijk maken. Deze technologieën zijn ook zeer interessante exportproducten.’’

Interessante pilots

In aanvulling op het onderzoek naar biomassa en andere groene gassen, geeft InVesta de komende jaren ook de ruimte aan onderzoeks- en demonstratieprojecten die te maken hebben met het verwerken van afvalstromen, met name kunststoffen, licht Simões toe. ,,Wij willen dat bedrijven en de overheid ons weten te vinden en dat onderzoekstrajecten aan ons gekoppeld worden. Er zijn genoeg interessante pilots, maar er moet nog veel ervaring mee opgedaan worden, voordat ze opgeschaald kunnen worden. InVesta is de geschikte plaats om dat te bereiken. Wij gaan de komende jaren vol gas vooruit.’’

www.investa.org

Share This